Wydarzenia na lewicy

Zarząd Polskiej Lewicy

PDF Drukuj Email

W ZWIĄZKU Z 74. ROCZNICĄ PIERWSZEGO, PLENARNEGO,

WARSZAWSKIEGO POSIEDZENIA KRAJOWEJ RADY NARODOWEJ (KRN)

(31. 12. 1943 R. / 1. 01. 1944 R. - 31. 12. 2017 R. / 1. 01. 2018 R.)

WSPÓŁCZESNA KOMUNISTYCZNA PARTIA POLSKI (KPP)

UROCZYŚCIE PRZYPOMINA O TYM WAŻNYM, HISTORYCZNYM

WYDARZENIU POLITYCZNYM :

KRZYSZTOF ZAREWICZ,

„WŁADZA ZWIERZCHNIA”

„Ludziom spieszącym szarym styczniowym porankiem do pracy rzuciły się w oczy duże czcionki proklamacji.

Przystawali, oglądając się czy nie zamajaczą w pobliżu cienie patrolu.

„Do Społeczeństwa Polskiego !

Z dniem 1 stycznia 1944 r. powołana została do życia przez demokratyczne ugrupowania polityczne i wojskowe Polski Podziemnej

KRAJOWA RADA NARODOWA

jako prawowita WŁADZA ZWIERZCHNIA Narodu Polskiego”.

Zanim na III piętrze starej warszawskiej czynszówki przy ul. Twardej 22, w mieszkaniu robotnika Czesława Blicharskiego, doszło w noc sylwestrową do zebrania proklamującego KRN – musiał minąć długi okres przygotowań, krystalizowania się poglądów, organizowania sił.

Działo się to w toku wzmagającej się walki podziemnej, rozszerzających się działań partyzanckich Gwardii Ludowej, przy szalejącym terrorze hitlerowskim, masowych egzekucjach ulicznych, łapankach, pacyfikacjach wsi.

Jeszcze do pierwszych miesięcy 1943 r. PPR – pragnąc zjednoczyć wszystkie siły narodu do walki z hitlerowskimi okupantami – liczyła się z możliwością nawiązania porozumienia z reprezentantami rządu londyńskiego : Delegaturą i AK.

Rozmowy nie dały jednak rezultatów.

PPR przeszła więc do realizacji nowej koncepcji : stworzenia przeciwstawnego ośrodka władzy, odpowiadającego kształtującemu się pod kierownictwem partii frontowi narodowemu.

W wyniku tych starań – na przełomie listopada i grudnia 1943 roku powstał Komitet Organizacyjny KRN, a po uzgodnieniu wspólnego kierunku działania opublikowano „Manifest demokratyczny organizacji społecznych, politycznych i wojskowych w Polsce”.

Projekt „Manifestu” napisał Wł. Gomułka.

Pod „Manifestem” widniały podpisy 14 grup i organizacji, które zadeklarowały swe przystąpienie do KRN.

Nadszedł ostatni dzień 1943 r.

Obrady reprezentantów ugrupowań, które podpisały „Manifest” toczyły się całą noc.

Z przerwą o godzinie 24 – dla spotkania Nowego Roku.

Tego, który miał spełnić nadzieje zebranych i urzeczywistniać literę dekretów i uchwał powziętych na pierwszym posiedzeniu KRN.

Powołano przecież do życia Armię Ludową, jako zbrojną organizację narodu.

Uchwalono Statut Tymczasowy Rad Narodowych, który odrzucił antydemokratyczną konstytucję z 1935 r. i uznał za podstawę prawną zasady konstytucji marcowej z 1921 r.

Kreśląc obraz przyszłej Polski KRN postulowała utworzenie w oparciu o demokratyczny front narodowy Rządu Tymczasowego, przeprowadzenie przez ten rząd zasadniczych reform społecznych, zabezpieczenie międzynarodowej sytuacji Polski przez przywrócenie jej Ziem Zachodnich i Północnych, uregulowanie granicy na wschodzie w drodze przyjaznego porozumienia z ZSRR i uwzględnienia prawa narodów do samostanowienia oraz oparcia polskiej polityki zagranicznej o zasady trwałej przyjaźni i współpracy ze Związkiem Radzieckim.

Biegł rok 1944.

W toku walki zbrojnej z okupantem i walki politycznej z obozem „Londynu” wzrastały, krzepły siły organizacji tworzących KRN.

Powstawały podziemne terenowe rady narodowe : wojewódzkie – od Lublina po Łódź, Kraków, Katowice, Płock, powiatowe i miejskie (było ich ok. 100), gminne (prawie 300).

Rosły wpływy demokratycznego frontu narodu polskiego.

I gdy wojska radzieckie i polskie wyzwoliły pierwszy skrawek polskiej ziemi – KRN była dostatecznie silna, miała dostatecznie szerokie oparcie w społeczeństwie na to, aby wykonać zapowiedź „Manifestu” : powołać pierwszy demokratyczny rząd odradzającej się Polski – PKWN.

KRZYSZTOF ZAREWICZ”.

Cyt. za :

K. Zarewicz, WŁADZA ZWIERZCHNIA, „Panorama Dziennika Łódzkiego”, Rok XIX, Łódź, 31 grudnia 1963 roku i 1 stycznia 1964 roku, Nr 1 (5319), s. 1.

Powyższy, historyczny materiał źródłowy przesłał :

 

Tow. Ryszard Rauba (Komunistyczna Partia Polski – KPP).